✒ น้ำเสีย — เรื่องที่ทุกคนสร้าง แต่น้อยคนนักจะรับผิดชอบ
▣ เริ่มจากความจริงที่ไม่สบายใจ
⦾ ทุกวัน น้ำที่ผ่านการใช้งานจากบ้านเรือน ร้านอาหาร ห้างสรรพสินค้า และโรงงาน ถูกปล่อยออกไปสู่โลก บางส่วนผ่านระบบบำบัด บางส่วนไม่ผ่าน และสุดท้าย น้ำนั้นก็วนกลับมาหาเราเอง ในรูปแบบที่ไม่มีใครอยากได้รับ

▣ น้ำเสียถูกจัดการได้อย่างไร
การบำบัดน้ำเสียไม่ได้มีวิธีเดียว แต่แบ่งออกเป็น 3 แนวทางหลัก ที่มักใช้ร่วมกัน
- วิธีกายภาพ — ใช้แรงธรรมชาติทำงาน ไม่ว่าจะเป็นแรงโน้มถ่วง แรงเหวี่ยง หรือการกรอง เพื่อแยกของแข็งและสิ่งปนเปื้อนที่ไม่ละลายน้ำออกไปก่อน เป็นขั้นตอนแรกที่ต้องทำเสมอ ก่อนจะส่งน้ำไปบำบัดต่อ
- วิธีเคมี — ใช้สารเคมีเข้ามาช่วย ทั้งการตกตะกอน การปรับค่า pH ให้อยู่ในระดับที่ปลอดภัย และการฆ่าเชื้อโรคด้วยคลอรีนและสารอื่น ก่อนที่น้ำจะถูกปล่อยสู่ธรรมชาติ
- วิธีชีวภาพ — ใช้สิ่งมีชีวิตจิ๋วอย่างแบคทีเรียเป็นตัวทำงาน จุลินทรีย์เหล่านี้จะกินสารอินทรีย์ในน้ำเสียเป็นอาหาร และเปลี่ยนสภาพของเสียให้ไม่เป็นอันตรายอีกต่อไป ฟังดูเรียบง่าย แต่นี่คือหัวใจของระบบบำบัดส่วนใหญ่ในโลก
| "Jokaso" ระบบบำบัดน้ำเสียแบบติดกับที่ (on-site wastewater treatment systems) จากประเทศญี่ปุ่น | ||
|---|---|---|
กระบวนการบำบัดของ Jokaso จะขจัดสิ่งปนเปื้อนต่างๆ ออกจากน้ำก่อนที่จะปล่อยลงสู่แหล่งน้ำหรือนำกลับมาใช้ใหม่ กระบวนการบำบัดน้ำเสียสามารถบรรจุและขจัดสิ่งปนเปื้อนที่ก่อให้เกิดเชื้อโรคที่อาจเกิดขึ้นได้ผ่านระบบกรองที่ปิดกั้นเส้นทางของพวกมัน และการบำบัดต่อไปจะฆ่าสิ่งมีชีวิตที่เป็นอันตราย ช่วยป้องกันเชื้อโรคและแบคทีเรียไม่ให้เข้าสู่แหล่งน้ำอื่นหรือพื้นดิน และจากการทำอันตรายแก่มนุษย์ตลอดจนพืชและสัตว์ |
||
▣ 6 รูปแบบระบบบำบัด — แต่ละแบบมีที่ของมัน
| ระบบ | เหมาะกับ | จุดเด่น | สิ่งที่ต้องยอมรับ |
|---|---|---|---|
| บ่อปรับเสถียร | พื้นที่โล่ง ชนบท | ค่าใช้จ่ายต่ำมาก | ต้องการพื้นที่มาก |
| บ่อเติมอากาศ | ชุมชนขนาดกลาง | บำรุงรักษาง่าย | มีค่าไฟจากเครื่องเติมอากาศ |
| บึงประดิษฐ์ | ที่อยากได้ทั้งระบบบำบัดและพื้นที่สีเขียว | เป็นมิตรกับสิ่งแวดล้อม ลงทุนต่ำ | ต้องดูแลพืชน้ำ |
| แอกทิเวเต็ดสลัดจ์ | พื้นที่จำกัด เมือง | ใช้พื้นที่น้อย | อุปกรณ์ซับซ้อน |
| ออกซิเดชั่นดิทช์ | ชุมชนเล็ก | เหมาะกับขนาดย่อม | ไม่เหมาะกับขนาดใหญ่ |
| แผ่นจานหมุนชีวภาพ (RBC) | พื้นที่อุตสาหกรรม | ดูแลง่าย ประสิทธิภาพดี | ค่าอุปกรณ์สูง |
และยังมีระบบจากญี่ปุ่นที่น่าสนใจอย่าง Jokaso ซึ่งเป็นระบบบำบัดแบบติดกับที่ ออกแบบมาสำหรับอาคารหรือชุมชนที่ไม่มีระบบท่อรวม กรองสิ่งปนเปื้อน ฆ่าเชื้อโรค แล้วปล่อยน้ำที่สะอาดพอจะไม่ทำร้ายสิ่งแวดล้อม
▣ แล้วใครต้องรับผิดชอบ
ทุกคน — ไม่ใช่แค่รัฐบาลหรือโรงงาน
น้ำเสียมาจากทุกที่ที่มีการใช้น้ำ และปัญหาก็ไม่ได้เกิดจากการขาดเทคโนโลยี เพราะวิธีบำบัดมีครบอยู่แล้ว แต่เกิดจากการเลือกที่จะไม่ใช้
หลายประเทศมีกฎหมายบังคับใช้ระบบบำบัดน้ำเสียอย่างจริงจัง ขณะที่อีกหลายประเทศยังมองข้ามเรื่องนี้ไปเฉยๆ
น้ำไม่รู้จักพรมแดน และมลพิษก็เช่นกัน
Written by Arinna | Ravishziin

